HOA CẢI CÚC

Vào những ngày lòng trầm lặng quá, ta muốn trên bàn có một bình hoa. Và đó phải là một bình hoa đồng nội, tốt nhất là hoa cải cúc.

Chả hiểu sao ta thích đúng loại hoa này. Thích từ khi còn học cấp hai. Thích từ khi trong mảnh vườn nhà Mẹ ở ấp Thái Hà, cứ mỗi tháng 3 dương lịch lại lác đác những đóa hoa khờ dại tản mác đây đó, dưới tán táo lai trĩu quả ngọt, dưới dàn mướp đang tàn... Chả theo hàng lối gì. Đúng hơn là nằm lung tung xó xỉnh. Những hạt "may mắn", rơi đúng luống thì đã nảy mầm, đã xanh tươi, đã chui vào nồi canh từ lâu. Những đoá hoa hôm nay là quà tặng cuộc đời của hạt bị gió bạt đi... May mắn hay không may mắn? Có lẽ chả thể lý giải. Lý giải làm gì vì ta thể nào cũng lại sa đà vào triết lý vụn. Biết chắc rằng ta may mắn có chúng. Ra vườn có việc hay trốn việc, ta thích thú nhẩm chào những đoá hoa vàng pha trắng, cánh xoè đều đặn như bè bạn bí mật mà thân mến.

Bước trên đất đai ẩm ướt, hái rau hay làm gì đó, cảm giác bên cạnh có bạn bè rung rinh, lúng liếng sương, căng tràn sức sống mà lại dịu dàng dưới mưa xuân, lòng ta như trẩy hội về miền xa thẳm trong veo nào đó.

Hồi cấp ba, ngày sinh nhật bạn Thiên Hương, trúng 8-3. Ta hái trong vườn ôm hoa cải cúc, rồi mua điểm thêm những bông đồng tiền đơn đỏ. Màu vàng phớt trắng làm nền cho những ông mặt trời đỏ rực. Bạn chọn lọ hoa sang nhất, đặt vào góc nổi nhất nhà. Mẹ bạn xuýt xoa... Ta nhút nhát nép vào một góc tiệc ngọt và cảm nhận không gian hoa cải cúc.

Thời sinh viên sư phạm mộng mơ. Mỗi sáng tinh sương, cưỡi con xe đạp Favorit cao khiếp đảm, chỉ được cái bon nhanh, lướt qua đường Láng. Đếm đủ ba khoảnh ruộng rau thơm, rau mùi, rau húng.... ven đường, xen giữa những khu dân cư chòi ra mặt phố... là tới Cầu Giấy. Rau Hà Nội mùa mưa phùn đẹp lắm, thời đó chưa tưới bậy như bây giờ.... ngon lắm. Nhưng ta chả thiết. Chậm là để ngó nghiêng mấy bạn hoa cải cúc ven đường ấy. Khoảnh này, khoảnh nọ xen trong ruộng rau, các bạn rợp trời hoa... lấy hạt giống mà. Nhưng ta yêu mấy bạn nằm trên đống mùn ủ sát đường hơn.

Hết mộng mị rồi, hết còn trò học bộ phim Nga bói cánh hoa tình yêu rồi. Không rứt từng cánh thả theo gió. Bạn lâu ngày gặp, không thể phũ phàng. Chỉ lẩm nhẩm theo cánh mà bói: vui, buồn, sướng, khổ.... Chưa lần nào nhìn hoa cải cúc mà bói: có tiền, hết tiền.... dù khối lúc cũng thấy túi đuôi đuối.

Bạn của ta, bạn bước vào hồn ta ngày thơ ngây, bạn cứ ở đấy, ngày càng quý hoá, ngày càng đậm chất ngọc châu. Khi ta có nhu cầu đắm chìm hoặc tự nhiên sao đó rơi vào cõi lặng trầm, bạn lại dịu dàng ghé cánh về tim ta, hồn ta. Cám ơn bạn nhé, bạn của lòng ta. Ước nhà có mảnh đất đủ rộng, đủ ánh sáng để bạn nảy mầm, để bạn vươn lên đón tinh hoa của Mặt Trời về sưởi ấm hồn ta.

Mỗi lần nhà ăn rau cải cúc, bạn phía Nam gọi là tần ô nhỉ, mùi rau hăng nhẹ uốn lượn chạm vào khứu giác, lại lâng lâng nhớ bạn vàng pha trắng. Này ta, tỉnh, lai tỉnh, cháy nồi gì đang nấu kìa.

(Entry cũ)